Timor Post, Sesta-feira,
Novembru 09, 2007
Husu Livre Ba Maucana – Neto Mo’ok
DILI – Tribunal Dili hetan husu ona husi Prokurador
Distritu Dili hodi fo kondenasaun kastigu komarka
ho tinan 10 ba arguidu membru F-FDTL nain 4 ne’ebe
konsidera involve asaun tiru mate membru PNTL iha
25 Maio 2006 iha ministeriu Justisa nia oin.
Prokurador Bernardo Fernandes husu
tribunal hodi halo kondenasaun ba arguidu nain 4,
hanesan Raimundo Barreta, Nelson, Armindo, no Francisco
Amaral, tanba kontra artigu 53 no artigu no. 338
no kodiku penal “homesidiu” no tentative
homesidiu.
Iha prosesu julgamentu ne’ebe
halo iha Quinta (08/11), horseik iha tribunal rekursu
, ne’e mos prokurador Bernardo Fernandes (Internasional)
husu ba tribunal atu fo livre ba arguidu Maucana
no Neto Mo’ok tanba julgamentu durante ne’e
laiha sasin ruma mak akuza arguidu nain rua involve
iha krimi hodi halakon polisia sira nia vida.
“Hau husu livre ba arguidu
Maucana tanba durante prosesu julgamentu PNTL nain
4 fo sasin katak nia hamrik iha sorin los, maibe
testamunha barak hateten iha tempu neba Maucana
halo hela defeza ba Taur Matan Ruak. Nune’e
mos José Neto Mo’ok, PNTL nain 7 fo
sasin katak, altura neba nia hamrik husi sorin los
parte World Vision, tanba testamunha barak fo sasin
katak bainhira akontese tiru teus, nia iha uma”,prokurador
Bernardo deklara ba tribunal.
Prokurador husu ba tribunal fo
livre ba arguidu Maucana no José Neto Mo’ok,
tanba laiha provas konkreta kona ba akontesimentu
loron 25 Maiu iha Ministeriu Justisa nia oin katak
sira mos involve.
Entertantu hafoin rona desizaun prokurador nian,
Advogadu sira hanesan, Tome Jerónimo, José
Guterres, Arlindo Sanses, iha sira nia deklarasaun
hateten akuzasaun ne’ebe prokurador foti husi
Kodigu Prosesu Penal (KPP) artigu 338 no 53 hanesan
akuzasaun falsu. Tanba durante prosesu julgamentu
maioria sira nia kliente barak mak lahalakon PNTL
sira nia vida. Tan ne’e sira husu ba prokurador
atu arkiva tiha alegasaun ne’ebe fo sai ona
ba sira nia kliente.
Ikus liu tuir informasaun ne’ebe
fo sai iha juis, katak desizaun final ba arguidus
membrus F-FDTL no PNTL ida ne’e tribunal sei
fo sai iha 29 Novembru mai.
Ejiji Justisa Ba Autor
Krize.
Entertantu, arguidu nain 12 ne’ebe kompostu
husi membrus F-FDTL 11 no PNTL 1, ne’e husu
ba MinisteriuPublika atu prosesa lideransa ne’ebe
tinan kotuk sai hanesan autor krize.
Liu husi sentimentu foun ne’ebe
arguidus ida-idak hato’o ba meja, julgamentu
maioria arguidus sente triste ho asaun ne’ebe
sira halo hodi halakon kolega PNTL balun nia vida.
Maibe sira hateten katak ida ne’ebe laos PNTL
ho F-FDTL mak bulak hodi halo tiru teus ba malu.
Maibe iha lideransa nasaun ne’e balun mak
organiza hodi hamosu krize.
Ne’e duni sira husu ba Ministeriu
Publiku katak justisa ne’e labele la’o
deit ba membrus F-FDTL, PNTL no povu ki’ik
sira ne’ebe sempre halo tuir deit lideransa
nasaun nia hakarak. Maibe tenki prosesa mos lideransa
sira ne’ebe naran tama ona iha lista Komisaun
Inkeritu Internasional (KII) atu nune’e bele
identifika lolos krize ne’e nia hun mai husi
nebe.
“Ami hotu senti triste ba
nasaun ne’ebe akontese ona, no ema hotu hatene
katak lideransa balun mak organiza. Maibe to’o
agora justisa ne’e ba ami F-FDTL no PNTL deit,
no lideransa nasaun ida nunka foti liman hodi responsabiliza
ba nasaun ne’ebe akontese iha tempu passadu.
Tan ne’e buat sira ne’e sai pergunta
bo’ot mai ami, katak justisa ne’e ba
povu deit ka ba mos lideransa sira?” Dehan
arguidus sira Kinta (08/11) liu husi hato’o
sentimentu ba meja julgamentu iha Tribunal Rekursu,
Kaikoli Dili.
Entertantu José Neto Mo’ok
husu ba Ministeriu Publiku atu halo prosesu investigasaun
ba Komandante Geral PNTL Paulo Fátima Martins.
Atu nune’e nia bele responsabiliza ba problema
ne’e be akontese iha Ministeriu Justisa nia
oin hodi ba hatan iha tribunal.
Maske sira triste ho akontesimentu
ida ne’e, maibe sira husu atu prosesa nia
tuir buat ne’ebe Komisaun Inkeritu Internasional
fo sai.
“Karik momentu neba iha koordenasaun
diak entre komandante forsa militar ho polisia,
entaun akontesimentu hanesan ne’e laiha. Maibe
iha tempu ne’e falta koordenasaun entre instituisaun
rua, entaun tenki akontese duni asaun tiru malu,”
dehan nia. (myn)-TP
